Om het gebruik van fossiele brandstoffen terug te dringen, voeren de Europese Unie en de Nederlandse overheid verschillende belastingen, verplichtingen en vormen van CO₂-beprijzing in. Hieronder staan de belangrijkste ontwikkelingen op een rij.
Energiebelasting
De energiebelasting wordt geheven over aardgas en elektriciteit die via het openbare net worden geleverd. Sinds 2023 is hierin ook de voormalige Opslag Duurzame Energie opgenomen. Nieuw is dat vanaf 2026 ook zakelijk gebruikte waterstof onder de energiebelasting valt.
Vrachtwagenheffing
Sinds 1 juli 2026 betalen eigenaren van vrachtwagens op vrijwel alle snelwegen en een aantal andere wegen een bedrag per gereden kilometer. Het tarief is afhankelijk van het voertuiggewicht en de emissieklasse.
Tegelijkertijd is de motorrijtuigenbelasting voor vrachtwagens tussen 3.500 en 12.000 kilogram afgeschaft en voor zwaardere vrachtwagens verlaagd. Ook is het Eurovignet voor Nederland vervallen.
ETS-2: beprijzing van CO₂-uitstoot
Per 1 januari 2027 wordt het Europese emissiehandelssysteem ETS-2 ingevoerd voor brandstoffen die worden gebruikt in gebouwen, wegvervoer en overige sectoren. Het betreft onder meer aardgas, benzine, diesel en lpg. Elektriciteit en waterstof vallen buiten het systeem.
Brandstofleveranciers moeten emissierechten aanschaffen voor de CO₂-uitstoot van de geleverde brandstoffen. Naar verwachting worden deze kosten doorberekend aan afnemers. De verwachte prijsstijgingen zijn:
aardgas: circa € 0,11 tot € 0,22 per m³;
benzine: circa € 0,13 tot € 0,26 per liter;
diesel: circa € 0,15 tot € 0,30 per liter.
Verplichte bijmenging van groen gas
Vanaf 1 januari 2027 moeten aardgasleveranciers een vastgesteld percentage groen gas aan het aardgasnet toevoegen. Dit percentage wordt geleidelijk verhoogd. De maatregel kan de aardgasprijs in 2030 met ongeveer € 0,02 per m³ verhogen.
Brandstoftransitieverplichting
Sinds 1 januari 2026 geldt de Brandstoftransitieverplichting. Deze verplicht leveranciers van fossiele brandstoffen om een steeds groter deel van hun leveringen te verduurzamen. Daarbij wordt gewerkt met Emissie Reductie Eenheden, oftewel ERE’s. Bedrijven en particulieren die duurzame energie gebruiken, kunnen onder voorwaarden ERE’s genereren en verkopen. Voor elektrisch laden kan dit alleen wanneer de gebruiker eigenaar is van de laadvoorziening en deze beschikt over een MID-gecertificeerde meter. Voor 2026 wordt uitgegaan van een waarde van ongeveer € 0,10 per kWh.
