Sinds 1 januari 2026 geldt in Nederland een nieuwe Energiewet. Deze wet vervangt de Elektriciteitswet (1998) en de Gaswet (2000) en bundelt de regels voor productie, transport en levering van energie in één wettelijk kader. De nieuwe wet moet beter aansluiten bij de veranderende energievoorziening als gevolg van de energietransitie.
De energiemarkt is de afgelopen decennia sterk veranderd. Waar energie vroeger vooral werd geproduceerd door enkele grote centrales en vervolgens naar gebruikers werd getransporteerd, ontstaan nu steeds meer situaties waarin bedrijven en particulieren zelf energie opwekken, opslaan en terugleveren. Tegelijk verschuift het gebruik van fossiele brandstoffen naar duurzamere energiedragers, vaak in de vorm van elektriciteit. Ook spelen digitalisering, flexibiliteit en betere informatievoorziening een steeds grotere rol in het energiesysteem.
De nieuwe Energiewet speelt hierop in door regels voor nieuwe energiedragers zoals waterstof op te nemen en door meer nadruk te leggen op gegevensuitwisseling. Er komt een centrale organisatie die veilige en gestandaardiseerde uitwisseling van energiedata mogelijk maakt, waardoor bedrijven en huishoudens beter inzicht krijgen in hun energiegebruik en zelf kunnen bepalen met wie zij deze gegevens delen. Daarnaast krijgen netbeheerders meer mogelijkheden om knelpunten op het elektriciteitsnet aan te pakken en moeten zij transparanter zijn over beschikbare transportcapaciteit en toekomstige uitbreidingsplannen.
De wet stimuleert ook een actievere rol van eindgebruikers. Bedrijven en huishoudens kunnen niet alleen energie afnemen, maar ook zelf produceren, opslaan en verkopen. Ook wordt het eenvoudiger om samen energie te produceren of flexibiliteit in energiegebruik aan te bieden, bijvoorbeeld door het verbruik af te stemmen op de belasting van het net. Tegelijk wordt de bescherming van afnemers versterkt en blijft het toezicht op de energiemarkt in handen van de Autoriteit Consument & Markt.
Voor wasserijen en stomerijen heeft de nieuwe wet op korte termijn waarschijnlijk weinig directe gevolgen. Toch kan de Energiewet relevanter worden bij uitbreiding van activiteiten, verhuizing of verdere verduurzaming van processen en transport. In dergelijke situaties neemt het elektriciteitsverbruik vaak toe en kan beschikbare netcapaciteit een beperkende factor zijn. De nieuwe wet biedt in dat soort gevallen meer mogelijkheden voor flexibele transportcontracten en samenwerking met andere bedrijven om beschikbare capaciteit efficiënter te benutten.
